Manifesta 9

02.06.2012 30.09.2012
Manifesta 9 Waterschei
Manifesta 9

De tentoonstelling The Deep of the Modern zal als een drieluik worden gepresenteerd. Voor het eerste luik worden een 40-tal internationale hedendaagse kunstenaars uitgenodigd om vanuit de lokale context nieuw werk te maken, dat de lokale thematiek linkt aan globale issues. Het kunsthistorisch luik geeft een overzicht van kunstwerken van 19de en 20ste eeuw die de impact van de steenkoolindustrie tot onderwerp hebben. Het derde luik focust op het uitgebreide erfgoed dat de mijnindustrie Limburg heeft nagelaten.

Curator Cuauhtémoc Medina (Mexico-City) ontwikkelde een concept voor Manifesta 9 dat inspeelt op de sociale en maatschappelijke impact van het recente mijnverleden in Limburg. Uniek voor deze editie van de biënnale is dat er voor de eerste keer in de geschiedenis van Manifesta niet uitsluitend een internationale, toonaangevende selectie van hedendaagse kunst zal worden getoond. De tentoonstelling zal daarnaast ook een indrukwekkende verzameling historische kunstwerken presenteren, alsook het in de regio rijk bewaarde mijn-erfgoed op een verrassende, innovatieve manier voorstellen aan zowel het lokale als internationale publiek.

The Deep of the Modern beoogt een complexe dialoog te creëren tussen verschillende lagen in de kunst en geschiedenis. Het uitgangspunt is de betekenis van het koolmijngebied in de Belgische Kempen als locus van het denkbeeldige en de ecologische kwesties die deel uitmaken van het industrieel kapitalisme als globaal fenomeen. Op basis van de keuze voor de mijnruïnes van Waterschei in Genk, Limburg, als hoofdgebouw voor Manifesta 9, en van de geografisch-ecologische 'mijnmachine' die vervat ligt in de tuinwijken, ruimtelijke ordening, kanalen, wegen en spoorwegen gecreëerd door de steenkoolindustrie tijdens de 20e eeuw, 1 bestaat The Deep of the Modern uit drie verschillende luiken.

Poetics of Restructuring. Dit deel bestaat uit bijdragen van 39 hedendaagse kunstenaars en focust op esthetische antwoorden en persoonlijke commentaren op de wereldwijde 'economische herstructurering’ van het productiesysteem in de vroege 21e eeuw. De kunstwerken gaan een rechtstreekse dialoog aan met de huidige vervallen staat van het gebouw en zijn omgeving. Het curatoriële team streefde naar een balans tussen videowerken, installaties en andere media, maar evengoed ook naar een geografisch en genderdiverse voorstelling van de hedendaagse kunstbeoefening.
The Age of Coal. Een kunsthistorische tentoonstelling met kunstwerken van 1800 tot de vroege 21e eeuw over de geschiedenis van de kunstproductie die esthetisch verwijst naar het industriële tijdperk. Deze beschrijving van een nieuw soort ‘Materiële Kunstgeschiedenis’ is opgedeeld in verschillende thema's met kunstwerken waarin steenkool een belangrijke rol speelt. Steenkool als basisgrondstof van de industrie, als hoofdoorzaak van klimaatverandering, als fossiel met belangrijke gevolgen voor de natuurwetenschappen, als hoofdreferentie van bepaalde vormen van de arbeiderscultuur en als een materiaal dat symbool staat voor de ervaring van het moderne leven … kortom hoe steenkool de artistieke productie beïnvloedde en mee definieerde.

17 Tons. Naast de twee delen gewijd aan kunst, bevat Manifesta 9 een nieuw element: een overzicht van de culturele productie gedreven door de kracht van de herinnering bij de verschillende erfgenamen van de mijnindustrie in de Limburgse Kempen, en bij uitbreiding tal van andere gebieden in Europa. 17 Tons is het resultaat van een samenwerking tussen individuen en organisaties die, vanuit verscheiden disciplines en verschillende sociale dienstverleningen, het collectief geheugen blijven aanspreken. Met hun initiatieven streven ze naar het behoud van het materiële en immateriële erfgoed van de mijnindustrie. De titel van de tentoonstelling verwijst tegelijk naar het populairste lied van mijnwerkers over de hele wereld (16 Tons, opgenomen in 1946 door Merle Travis) en naar de titel van één van Marcel Duchamps beroemdste installaties (Sixteen Miles of String, 1942). Het contrast tussen 16 en 17 suggereert de behoefte om een stap vérder te gaan dan de huidige toestand van de geheugenclaims van de steenkoolindustrie. 

Manifesta 9 zal van 2 juni - 30 september 2012 plaatsvinden op de indrukwekkende site van de voormalige mijn in Waterschei, Genk.

Locatie

Thor park (voormalig Mijngebouw van Waterschei)
André Dumontlaan 67
3600 Waterschei

Organisatie

Manifesta 9